Sebastiaan van Schouwen: "Je bent binnen de kortste keren net zo verslaafd aan beachvolleybal als ik"

Van toeval naar internationale toernooien

Dat Sebastiaan ooit internationaal beachvolleybal zou fluiten, had hij niet kunnen voorspellen. Zijn eerste stap als scheidsrechter ontstond eigenlijk per toeval. "Ik werd gevraagd om beachvolleybal te fluiten en omdat ik net was afgestudeerd had ik de hele zomer vrij. Ik kende beachvolleybal eigenlijk nog niet, maar wilde het wel proberen. Nu zijn we inmiddels vijftien jaar verder." Na enkele jaren mocht hij als eredivisiescheidsrechter zijn eerste internationale ervaringen opdoen tijdens WEVZA- en Future-toernooien in Nederland. Zijn echte doorbraak volgde in 2022, toen hij de CEV-cursus mocht volgen. "Dat was de eerste cursus sinds de internationale opleidingen van de FIVB naar de CEV waren overgegaan. Vanaf dat moment kreeg ik steeds meer kansen op internationale toernooien."

Meer dan alleen wedstrijden fluiten

Inmiddels heeft Sebastiaan gefloten op uiteenlopende internationale evenementen, waaronder WEVZA-toernooien, Futures, een Challenger en afgelopen zomer het WK Beach U18 in Den Haag. Juist die afwisseling maakt het bijzonder. "Het is sowieso een eer om Nederland te mogen vertegenwoordigen. Soms zijn het de bijzondere locaties waar je komt, soms de topspelers die je van dichtbij ziet spelen en soms juist de talenten van de toekomst, zoals tijdens het WK Beach U18. Daarnaast leer je ontzettend veel van andere internationale scheidsrechters en ontstaan er mooie vriendschappen."

Ook buiten het veld brengen de internationale toernooien Sebastiaan bijzondere ervaringen. Zo komt hij op plekken waar hij anders misschien niet zo snel zou komen. "Soms zijn dat grote, bekende steden zoals Stuttgart, maar soms ook minder bekende plekken zoals Lorca. Tijdens een toernooi maak je lange dagen, dus van de omgeving krijg je niet altijd veel mee. Maar als het even kan, proberen we de dag ervoor of erna nog samen iets van de omgeving te zien. In Lorca zijn we bijvoorbeeld met elkaar de stad in geweest en hebben we samen gegeten."

Een wedstrijddag begint vaak al vroeg. Om acht uur 's ochtends melden de scheidsrechters zich voor een gezamenlijke briefing, waarna de velden worden gecontroleerd en klaargemaakt. "Bij beachvolleybal hoort daar veel meer bij dan alleen fluiten. Je meet de lijnen op, controleert de scheidsrechterstoel en zorgt samen dat alles perfect klaarstaat. Vervolgens fluit je gemiddeld zes wedstrijden op een dag. Pas aan het begin van de avond zit het werk erop en gaan we vaak gezellig samen wat eten."

Tijdens de toernooien zelf wordt er bovendien goed voor de scheidsrechters gezorgd. Hotel, eten en drinken zijn geregeld en na een lange wedstrijddag is er tijd om samen met de andere scheidsrechters de dag af te sluiten. "Juist dat maakt zo'n internationaal toernooi ook heel gezellig."

Blijven leren

Internationale toernooien bieden volgens Sebastiaan vooral veel mogelijkheden om jezelf te ontwikkelen. "Je leert ontzettend veel van andere scheidsrechters. Je ziet bijvoorbeeld hoe zij communiceren met spelers en vrijwilligers en hoe ze lastige situaties oplossen. Daarna bespreek je dat met elkaar en krijg je bovendien feedback van een scheidsrechterscoach. De lat ligt internationaal vaak net iets hoger en dat motiveert om jezelf ook steeds verder te ontwikkelen."

Een moment dat hem altijd is bijgebleven, ontstond na een van de wedstrijden die hij floot, toen hij in gesprek ging met een beachvolleybalduo. "De ervaren speler van het dui was het niet eens met mijn technische lijn en daarover kwamen we aan de praat. Na afloop vroeg ik hem en zijn partner hoe zij ernaar keken. De jongere speler reageerde in eerste instantie kort en zonder al te veel inhoud, maar de ervaren speler zei: 'Hij stelt een serieuze vraag, dus geef ook een serieus antwoord.' Dat je zo samen kunt napraten en van elkaar kunt leren, vind ik een van de mooiste dingen van volleybal."

Een hechte community

Wat beachvolleybal volgens Sebastiaan zo bijzonder maakt, is de sfeer binnen de sport. "Je bent echt een community met elkaar. Als scheidsrechters beleef je een heel toernooi samen en ook met spelers bouw je een band op. Je fluit dezelfde teams meerdere keren per seizoen. Als er iets gebeurt, moet je er samen uitkomen, want je ziet elkaar de volgende dag gewoon weer terug. Dat maakt beachvolleybal heel sociaal." Ook buiten het veld levert het scheidsrechterschap veel op. "Veel collega-scheidsrechters zijn inmiddels echte vrienden geworden. Het is dan ook echt een feestje leuk om juist met hen naar de toernooien te gaan. Daarnaast leer je veel over jezelf. De persoonlijke ontwikkeling en het sociale contact zijn voor mij misschien wel net zo waardevol als het fluiten zelf."

Scheidsrechter van het seizoen

Dat Sebastiaans inzet wordt gewaardeerd, bleek deze zomer ook toen hij werd uitgeroepen tot beachvolleybalscheidsrechter van het seizoen. Een benoeming die voor hem veel betekent. "Het voelt als een hele eer en als waardering voor mijn inzet en betrokkenheid. Het bevestigt voor mij dat ik op de juiste manier bezig ben en invulling geef aan het scheidsrechteren. Dat sterkt me om hiermee verder te gaan en ook anderen daarin mee te nemen."

Tegelijkertijd ziet Sebastiaan de onderscheiding nadrukkelijk niet alleen als iets individueels. Juist het samenspel tussen alle officials maakt volgens hem een toernooi geslaagd. "De kracht van het scheidsrechteren zit voor mij in het collectief: samen maak je een mooi en gezellig toernooi. Wat mij betreft is iedere scheidsrechter die met passie zijn hobby beleeft scheidsrechter van het seizoen."

Niet twijfelen, gewoon beginnen

Veel mensen twijfelen of scheidsrechter worden iets voor hen is. Volgens Sebastiaan is dat nergens voor nodig. "Alles wat je nieuw leert is spannend. Dat geldt voor fietsen, autorijden, een instrument bespelen en dus ook voor fluiten. Het belangrijkste is dat je gewoon begint, ervaring opdoet en blijft leren. Hoe vaker je het doet, hoe makkelijker het wordt." Zijn advies aan iedereen die twijfelt is dan ook duidelijk. "Niet twijfelen, maar meld je aan. Bevalt het toch niet, dan kun je altijd stoppen. Maar de kans is veel groter dat je binnen de kortste keren net zo verslaafd bent aan beachvolleybal als ik."

Zelf kijkt Sebastiaan alweer vooruit naar nieuwe internationale uitdagingen. "Na het WK Beach U18 hoop ik volgend jaar op het grote WK in Nederland te mogen fluiten. En natuurlijk droom ik nog steeds van de Olympische Spelen. Die kans is klein, maar zolang ik mijn best blijf doen: wie weet."

Jouw verhaal ook delen? 

Heeft jouw vereniging een bijzondere aanpak, een mooi initiatief of een goed idee waar andere clubs iets aan kunnen hebben? Of ken jij iemand die zich op een bijzondere manier inzet voor de vereniging? We horen graag welke verhalen uit de volleybalwereld we niet mogen missen. Vul het formulier hieronder in en vertel ons welk verhaal volgens jou gedeeld moet worden.